Bölüm#5: Kırlangıçlar

Üşüyoruz… Sokaktaki seyyar satıcı, direksiyondaki şoför, gişedeki biletçi, kapıdaki bekçi, duraktaki yolcu… Bulunduğumuz yer ve orada bulunma amacımız ne olursa olsun içimizi titreten bir soğuk var; Şubat soğuğu. Soğukta hareketsizleşen bedenimiz gibi donup kalıyor zaman da. Sokak lambalarının sarı, zayıf ışığı cam bir şişedeki konserveleri aydınlatır gibi cansız. Hamuruna soğuk bulaşan her yaşantısı peş peşe diziliyor fotoğrafçının. İlkokul yollarında buz tutan ayak parmaklarının bir süre sonraki hissizliği; üniversite yılları Ankarasının içine işleyen soğuğu. İnsanı gecenin bir yarısı sokağa çıkaran hangi nedenler varsa; acil servis, acil olmayan arkadaş toplantıları vs. hepsi birden belleğine hücum ediyor. Barış’ın söylediği gibi havanın ayazında elleri cebinde bir türkü tutturduğu günlerdi hepsi. Bi’ başına, kendi soğuğunu ısıtmaya yetemeyecek kadarken cepleri. Bir baba elinin sıcaklığına koyamayacağı kadar da büyümüşken elleri… Oysa geride kalmıştı bu birbirine uymayan nesnelerin boyutsal çatışmaları. Ellerini de kalbini de ısıtan bir sevdiği vardı nihayet.

Sokak başındaki kestanecinin etrafına saldığı gibi bir sıcaklık, sevginin yaydığı. Seyyar satıcıların bir tenekeye doldurdukları tahta parçalarından çıkarttıkları alevlere yüzünü vermek. Sevgi bir illüzyon belki de. Kalbin, beyni aldatması. Fotoğrafçı şehrin ışıklı ve kalabalık caddelerini boşaltan soğuğa karşı içinde yanan bu aleve sarılıyor. Artık üşümediğini hissediyor. Bunu bir filmden mi, yoksa bir belgeselden mi duyduğunu hatırlamaya çalışıyor: Kor alevlerin üzerinde cambazlık gösterisi yapanların da sırrı buymuş. Bastıkları alevlerin aslında başka bir şey olduğuna inandırıyorlarmış kendilerini. Müthiş bir konsantrasyonla bir çeşit illüzyon denebilir.

İnsan, ayaklarının ellerinin üşümesini durdurabilir sokaktaki insanın bulduğu en basit yöntemlerle bile. Ama içini saran soğuğu nasıl durdurabilir? Kalbi saran buzları nasıl eritebilir? Sevgisiz kalmış yürekler başka neyle ısınabilir? Kar gibi beyaz ama sımsıcak kedim, sevgimi kazanabilmek için şirinlikler yapan öğrencilerim, bir kelebek gibi kalbime konan sevgilim… Bunlar olmasaydı daha çok üşürdüm diye düşündü fotoğrafçı. Herkesin içindeki sevgi ateşini diri tutan bir varlık olmalı hayatında. Ona sarılmalı, bırakmamalı, değerini bilmeli, korumalı, kollamalı…

İçini ısıtan sevgilere vefa duyarak Dağkapı’ya doğru ilerliyor fotoğrafçı. Dağkapı’nın ve surların ona en çok hatırlattığı şey, çocukluğundan beri duymaya alışkın olduğu kırlangıç çığlıklarıdır. Çıkardıkları sesin tizliğini taklit ederek bu ismi bulmuş olmalılar ki “Hachacik” diyor onlara buranın insanı. Ortaokul yıllarında okulun kocaman kalabalığının bir anda kesildiği İstiklal Marşı törenlerinde bir yandan marşı söylerken bir yandan onları dinlemekten kendini alamazdı. Yaz akşamlarının hatıralarında bıraktığı mutlu kızıllığın fonunda hep onların büyülü dansları ve çığlıkları vardı. Diyarbakır denince, sanılanın aksine surlar değil kırlangıçlar gelir hep fotoğrafçının aklına; her ne kadar kış boyunca ortalıkta olmasalar da. Gözleri, kırlangıçları gördüğü yerlerde geziniyor şehrin bu soğuk ve karanlık akşamında. Sevgilerle sıcak tutmayı başardığı belleği artık soğuk hatıralar yerine yazdan kalma tatlar sunuyor ona. Akşam kızıllığına boyanmış Dağkapı Meydanı kırlangıç sesleriyle yırtıyor şehrin gürültüsünü.

Kırlangıç çığlıklarıyla açılan yırtıktan içeri giriyor fotoğrafçı, geçmişe. İbrahim Tatlıses türküleri, meyan şerbetçilerinin şıngırdayan bardak sesleri, onlarca pantolonlu etekli bacak… Çocuk gözüyle, daha aşağılardan bakınca ne de değişiyor her şey. Annesinin dizine kadar geldiği zamanları hatırlıyor. Bahçesinde oynadığı apartmanı yıllar sonra görünce yaşadığı şoku anımsıyor. Taş ebesi, birdirbir ve gar oynadığı; merdivenlerinde oturup bulutlardan şekil çıkardığı, bulutlara bakmaktan boynunun tutulduğu zamanlar gözünde kocaman bir bahçeydi burası. Şimdiyse ufacık, bahçe bile denemez! Çocukluğunun hatıralarında ne varsa, yıkanınca çekmiş, ufalmış bir elbise gibi kalmıştı elinde. Mahalle arkadaşlarıyla “Tehlikeli Yol” adını verdikleri, geçenlerin gururla anlattıkları, mahallede saygınlık kazandığı, apartmanların arasında kalan, yer yer çimentosuna macerasevmez büyükler tarafından cam kırıkları dikilmiş, yer yer dikenli tellerle çevrilmiş yüksek duvarları yürüdüğünü hatırlamak gülümseten bir şeydi şimdi. Acaba nerede olduklarını bilmediği, yüzlerini hatırlayamadığı arkadaşları da hatırlıyor muydu çocukluk hatıralarını? Onların yüzlerini hatırlamasa bile seslerini hatırlıyor. Tıpkı kırlangıçların kapkara parlak tüylerinden gözlerini seçemeyip sesleriyle hatırladığı gibi. Oysa kırlangıçlar hep vardı. Şehrin gizli sahipleri gibi her bahar ortaya çıkıyor, kendilerinden habersizce hayat koşturmacasında dönüp duran insanların belleğine, yaşadıkları bu kadim şehri çığlıklarıyla kazıyorlardı.

Fotoğrafçı lise yıllarında 19 Mayıs kutlamalarına hazırlık çalışmaları sırasında şehir stadyumunun çimlerine paralel olarak uçarken çok yakından görmüştü bir kırlangıcı. Hayal meyal hatırladığı köy hatıralarının büyük kısmı da yine onlara aitti. Kerpiç dam aralarındaki yuvalarından çatal kuyrukları görünüyordu. Şimdiyse fotoğraf çekmeye doyduğu bir yaz mevsiminde tam şu an durduğu yerden fotoğraflamıştı onları. Güneşle dans edercesine serin sur duvarlarının aralarına kaçıyor, sonra çığlıklarla güneşe koşuyorlardı. Fotoğrafçı onların bu hızlarını yakalayabilmek için enstantane değerini artırıyor. Diyaframının açıklığı güneşi hüzmelerine saklayacak kadar kısık olmalı. Arka arkaya seri dokunuşlarla bir balıkçının ağ atması gibi deklanşörüne basıyor fotoğrafçı, yakalayabildiği siyah parlak çığlıkları kadrajında donduruyor tarifsiz mutlulukla…

0 yorum:

Yorum Gönder